در چند سال اخیر، تغییرات قانونی و اجرایی در بخش بانکی ایران با هدف تقویت شفافیت اطلاعاتی و جلوگیری از تخلفات مالی صورت گرفته است. در همین راستا، بانک مرکزی با صدور بخشنامهای جدید، ارائه خدمات بانکی را منوط به ثبت اطلاعات سکونتی در سامانه املاک و اسکان کرده است. این تصمیم به منظور اجرای مؤثرتر قوانین مالیاتی و مبارزه با پولشویی اتخاذ شده و مستقیماً سبک زندگی مالی کاربران خدمات بانکی را تحت تأثیر قرار میدهد.
لزوم ثبت اطلاعات سکونتی در سامانه املاک
بر اساس بند (۷) تبصره (۸) ماده (۱۶۹ مکرر) قانون مالیاتهای مستقیم و با استناد به بخشنامه بانک مرکزی، دستگاههای اجرایی شامل بانکها موظف هستند ارائه خدماتی مثل افتتاح حساب بانکی، صدور دسته چک، اعطای تسهیلات و همچنین ابزارهای مالی دیگر را فقط در صورت ثبت اطلاعات سکونتی کاربران در سامانه املاک و اسکان انجام دهند. این گام به عنوان یک اقدام سیستماتیک برای پایش اقامتگاههای افراد و پیشگیری از فرار مالیاتی معرفی شده است.
این بخشنامه تأکید ویژهای بر «کدپستی یکتا» دارد که باید توسط کاربران در سامانه املاک وارد شده و با اطلاعات بانکی آنها تطبیق داده شود. چنانچه تناقضی میان اطلاعات ثبتشده در بانک و سامانه املاک وجود داشته باشد، کاربران موظف به اصلاح مغایرتها هستند و تا زمان رفع این مشکل، خدمات بانکی به آنها ارائه نخواهد شد.
پیامدهای عدم ثبت اطلاعات
کاربران درصورت عدم ثبت یا بهروزرسانی اطلاعات سکونتی در سامانه املاک و اسکان، بعد از دو مرتبه استفاده از خدمات بانکی، برای دریافت خدمات از بانکها و مؤسسات اعتباری دچار محدودیت خواهند شد. این مقررات در هماهنگی با بند (۳) ماده (۳) قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجارهبها وضع شده است. هدف از این محدودیتها، ایجاد تعهد در کاربران برای ثبت اطلاعات صحیح و جلوگیری از تخلفات قانونی و همچنین حمایت از سیاستهای اقتصادی و مالی دولت است.
بانکها نیز بر اساس آییننامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی مصوب سال ۱۳۹۸، مسئولیت دارند پیش از ارائه هرگونه خدمت پایه، اطلاعات مشتریان را با سامانه املاک تطابق دهند. در غیر این صورت، ارائه خدمات حتی در مواردی مانند افتتاح حساب و صدور چک متوقف خواهد شد.
ارزیابی تأثیرات این مقررات بر کاربران
یکی از بحثهای کلیدی پیرامون این مقررات، تأثیرات آن بر کاربران است. برخی از مزایا عبارتند از:
- تقویت امنیت مالی: این اقدام با ثبت اطلاعات دقیق کاربر، موجب کاهش چشمگیر اختلافات مالی و جرائم مربوط به شناسایی هویت میشود.
- سادهسازی فرآیندهای بانکی: امکان استفاده از اطلاعات یکتا مسئله صحتسنجی را آسانتر کرده و زمان ارائه خدمات را کاهش میدهد.
- مبارزه با پولشویی و فرار مالیاتی: عملکرد شفاف سامانه املاک و اسکان، زمینه سوءاستفادههای مالی را به طور مؤثر حذف خواهد کرد.
از سوی دیگر، برخی کاربران انتقاداتی از قبیل دغدغه حفظ حریم خصوصی و مشکلات فنی سامانهها را مطرح کردهاند. به طور خاص، سرعت کم سامانه املاک در برخی موارد و عدم دسترسی آسان به اینترنت در نقاط محروم، چالشهایی را ایجاد کرده است.
چشمانداز آینده و فرصتهای بهبود
اجرای موفق این طرح میتواند به بهبود کیفیت خدمات بانکی و اقتصادی کشور کمک شایانی کند. با این حال، برای کاهش اثرات منفی نظیر نارضایتی عمومی و افزایش دسترسیپذیری، لازم است دولت و شبکه بانکی گامهای خاصی را بردارند، از جمله:
- افزایش سرعت و پایداری سامانه املاک و اسکان.
- آموزش کاربران درباره نحوه ثبت و بهروزرسانی اطلاعات.
- شفافسازی بیشتر در خصوص شیوه استفاده از اطلاعات و تضمین حفظ حریم خصوصی.
“تحولات جدید در فضای بانکی ایران ضمن ایجاد شفافیت، به سادهتر شدن تعاملات مالی کاربران منتهی خواهد شد.”
– بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
نتیجهگیری نهایی
با توجه به الزامات قانونی و اهمیت ثبت اطلاعات سکونتی در سامانه املاک و اسکان، این تغییرات میتواند به شفافیت و ارتقاء کارایی خدمات بانکی کمک کند. نیاز به انطباق این سامانه با انتظارات کاربران و چالشهای تکنولوژیک یک امر ضروری است. در نهایت، اجرای بهتر این مقررات میتواند باعث ترغیب بیشتر کاربران به همکاری و کاهش نارضایتیها شود.
شما چه فکر میکنید؟ آیا این تغییرات میتواند تحولی مثبت در سیستم بانکی ایران ایجاد کند؟ نظرات و تجربیات خود را در قسمت نظرات با ما به اشتراک بگذارید. منتظر دیدگاههای ارزشمند شما هستیم!











دیدگاه ها